Verkiezingsprogramma 2010
Natuurlijk vernieuwen…
Voor D66 wil dat zeggen dat wij staan voor:
- transparant bestuur
- grote betrokkenheid van de burgers bij het bestuur
- verbetering van de leefbaarheid en de woonomgeving
- bevordering van het toerisme en een duurzame economische ontwikkeling
- behoud van natuur, landschap en milieu
Dit is het verkiezingsprogramma van D66 voor de komende gemeenteraadverkiezingen in Harlingen.
Na een afwezigheid van één raadsperiode staat wij weer voor u klaar. Met uw steun zullen wij weer van de partij zijn in de gemeenteraad van Harlingen!
Want, wij…
:
- nemen uw mening serieus
- zullen u tijdig betrekken bij het maken van plannen die van invloed zijn op de leefomgeving
- gaan voor leefbaarheid, want dat is van belang voor uw welzijn en welbevinden
- streven naar een harmonieuze en duurzame samenleving.
- vinden dat alle inwoners van Harlingen zich thuis moeten voelen in onze gemeente.
- vinden dat Harlingen een groene gemeente moet zijn.
D66 levert in de komende raadsperiode een positieve bijdrage aan de gemeente Harlingen, waar het goed wonen, werken en recreëren is!
VOORWOORD
Het verkiezingsprogramma van D66 voor de periode 2010 – 2014 bevat ideeën, wensen en keuzen die volgens D66 in de komende periode centraal moeten staan. We hebben gezocht naar een optimale combinatie van verstand en gevoel, van idealen en daadkracht, van wensen en mogelijkheden én wat haalbaar is. Met een open blik voor onze leefomgeving en met aandacht voor wat mensen beweegt.
D66 wil de politiek, de samenleving, de economie, de sociale en de culturele voorzieningen zo inrichten dat inwoners van Harlingen zich betrokken en thuis voelen in hun omgeving, zoveel mogelijk hun eigen weg kunnen gaan zonder onnodige en knellende regels en invloed kunnen uitoefenen op wat hun raakt op basis van een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Dynamisch, open en solidair.
Een samenleving die er is voor iedereen en van iedereen. Dit betekent samenleven en zorgen voor elkaar. Zeker voor diegenen die dat zelf niet meer voldoende kunnen. Liberaal én sociaal.
D66 wil actief meedoen in onze snel veranderende en actieve samenleving en daarvoor ook bestuurlijke verantwoordelijkheid dragen.
D66 wil onbevangen vooruit kijken en slagvaardig inspelen op de mogelijkheden en uitdagingen die de toekomst biedt en samen zoeken naar passende en eigentijdse oplossingen vanuit een open, bij deze tijd passende visie.
D66 vertaalt dit in een aantal uitgangspunten:
· De gemeente en de ambtelijke organisatie zijn er voor de inwoners van Harlingen! Dat wil zeggen: een klantvriendelijke en efficiënte gemeentelijke organisatie.
· De gemeente moet een actieve rol spelen bij het streven naar de grootst mogelijke openheid naar en betrokkenheid van de inwoners van Harlingen.
· De inwoners van Harlingen moeten maximale invloed op de besluitvorming hebben. Belangengroepen zoals dorpsbelangen, wijkverenigingen, stichtingen, verenigingen, etc. moeten in een vroeg stadium worden betrokken bij planvorming.
· De gemeente moet investeren in:
- Economie en werkgelegenheid
- Toerisme
- Voorzieningen,
- Onderwijs Cultuur en Wetenschappen,
- Zorg,
- Onderwijs,
- Woningbouw,
- Kwaliteit van de leefomgeving,
- Natuur en milieu,
- Veiligheid
zonder de inwoners van Harlingen op te zadelen met te hoge lasten.
· De gemeente moet zich inzetten voor het bevorderen en het in stand houden van het vrijwilligerswerk en de vrijwilligersorganisaties.
· De gemeente moet zich verder ontwikkelen als een duurzame gemeente (Werelderfgoed Waddenzee) met als speerpunten leefbaarheid, toerisme en recreatie, havengebonden activiteiten en daarbij samenwerken met andere gemeenten.
· De gemeente moet zorgen voor een doelmatige en leefbare inrichting van stad, dorpskernen en het buitengebied, vanuit de visie die past bij een duurzame gemeente.
· De gemeente dient verdere horizonvervuiling en verrommeling van het landschap te voorkomen.
· Bij het opstellen van plannen en het toekomstvisies dient de gemeente rekening te houden met de maat van Harlingen!
dus:
Natuurlijk vernieuwend naar een leefbare, duurzame gemeente Harlingen!
Inhoudsopgave
1. Dienstverlening en financiën. 9
2. Inwoners van Harlingen en leefbaarheid. 12
8. Economie, werk en toerisme. 22
Vijf richtingwijzers/uitgangspunten van D66. 25
1. Dienstverlening en financiën
Een goed bestuur is een randvoorwaarde om te komen tot een fijne stad om te wonen, werken en recreëren. Mensen moeten zien en weten dat de overheid zich bezighoudt met zaken die voor hen relevant zijn. Gedegen financieel beheer is een kenmerk van goed bestuur en van een betrouwbare overheid. Een goed bestuur kenmerkt zich ook dat bestuurders, raadsleden en ambtenaren een integriteitverklaring tekenen. De gemeente faciliteert en betrekt adviesorganen, zoals dorpsraden, cliëntenraad, WMO-raad, in een vroeg stadium bij de besluitvorming en neemt hun adviezen serieus.
Waar zitten burgers, bedrijven en instellingen mee? Het antwoord op die vraag is als volgt: de politiek heeft al besloten; burgers worden te laat betrokken; inbreng wordt genegeerd; de gemeente verstrekt geen informatie; door gebrek aan informatie stroken de verwachtingen van burgers niet met de realiteit; de gemeente handelt niet zorgvuldig; de gemeente wil geen gesprek met haar burgers en de gemeente verstrekt onduidelijke of onvolledige informatie. (Bron: onderzoek Ombudsman, 2009)
Bij een goede gemeentelijke dienstverlening hoort een eerlijke en transparante communicatie, vermindering van de regeldruk voor inwoners van de gemeente Harlingen, verenigingen en organisaties. Bewoners worden tijdig en adequaat ingelicht over gemeentelijke plannen die invloed op de leefomgeving hebben en krijgen ruimte voor participatie in de besluitvorming. Raads- en commissievergaderingen zijn in principe altijd openbaar.
Het gemeentebestuur moet streven naar draagvlak bij de inwoners van Harlingen voor besluiten en het besluitvormingsproces en daarmee voorkomen dat belanghebbenden zich toeleggen op verzet tegen voorgenomen besluiten. Om de burger bij de besluitvorming te betrekken wordt bij ingrijpend nieuw beleid een referendum gehouden.
De gemeente is er tenslotte voor de bewoners en niet andersom. Tot slot hoort de (elektronische) dienstverlening van de gemeente van een hoog niveau te zijn.
Participatie: tijdig, toegankelijk, transparant
In de visie van D66 moeten de inwoners van Harlingen medezeggenschap kunnen uitoefenen over de inrichting van hun leefomgeving. Bewoners beschikken vaak over specifieke kennis of ervaringen ten aanzien van nieuwe plannen. D66 wil dat zij in staat worden gesteld deze in te brengen op het meest geëigende niveau (gemeente, wijk, straat). Bewoners en dorpsorganisaties krijgen goede faciliteiten om de participatie-ambitie te kunnen waarmaken en een grote vrijheid in de aanwending van de financiële middelen.
Het inschakelen van externe adviesbureaus en deskundigen zo veel mogelijk beperken en deze alleen inzetten na toestemming van de gemeenteraad.
De betrokkenheid van inwoners van Harlingen moet vorm krijgen door hen vanaf het begin bij voornemens en plannen te betrekken en niet achteraf te confronteren met nagenoeg vaststaande besluiten.
Het is de taak van het bestuur om de inwoners van Harlingen hierbij te betrekken, om met belangenorganisaties en groeperingen te spreken en hen te betrekken bij de besluitvorming op basis van hun eigen verantwoordelijkheid.
De gemeente richt zich op haar kerntaken en moet zo mogelijk taken overdragen aan het particulier initiatief, maar daarbij haar toezichthoudende en controlerende taken behouden.
Communicatie: de bewoners centraal
Het is wenselijk de bewoners vroegtijdig en volledig te informeren over besluitvorming rond plannen en voorgenomen wijzigingen in de woonomgeving (aanbouw bij de buren, inrichting openbare ruimte e.d.). Daarbij kan gebruik worden gemaakt van informatieborden, informatieplicht bij initiatiefnemers en de ICT-mogelijkheden zoals een attenderingsservice over ontwikkelingen binnen een postcodegebied. Deze acties hebben tot doel een klantvriendelijke en efficiënte gemeentelijke organisatie te realiseren.
De gemeentelijke website moet voor iedereen makkelijk bruikbaar en toegankelijk zijn. De gemeente bevordert ICT-dienstverlening, maar blijft ook bereikbaar voor telefonisch en persoonlijk contact. Bij bekendmakingen, informatievoorziening, inspraakprocedures, referenda, ontvangen suggesties en ideeën van inwoners e.d. moet de gemeente zoveel mogelijk gebruik maken van digitale communicatiemiddelen, onder andere door middel van voortgangsrapportages en een voortgangssite.
Het gebruik van het internet bij inwoners van de inwoners van de gemeente Harlingen moet zoveel mogelijk worden bevorderd, maar op het stadhuis moeten de documenten altijd in papieren vorm ter inzage liggen. Informatievoorziening moet in een vroeg stadium gebeuren op een voor de inwoners van Harlingen aantrekkelijke en toegankelijke manier.
De openingsuren van het gemeentehuis moeten worden uitgebreid, minimaal 1 avond per week van 17.00 uur tot 20.00 uur. Er dient een onderzoek te komen of het haalbaar is dat een ambtenaar aan huis gebonden inwoners bezoekt voor het afhandelen van de meest voorkomende formulieren en documenten.
Onze samenleving verandert. Onder invloed van individualisering, communicatie en veranderende waarden en normen zijn mensen kritischer, mondiger en zelfstandiger geworden. Vrijer en autonomer. Maar we zien ook nadelen. Grote groepen dreigen aan de kant te komen staan. Mensen voelen zich minder veilig en geborgen. De gemeenschapszin is tanende. We maken ons zorgen over groepen jongeren en de randverschijnselen zoals: vandalisme en kleine criminaliteit, gebruik van alcohol en drugs. We willen een actief jongerenbeleid en verder willen we de jeugd meer betrekken bij het bestuur, de politiek en de besluitvorming.
Veiligheid begint in de buurt. Wijken en buurten moeten worden doorlopen op het vergroten van de veiligheid. Buurtbewoners en dorpsraden zullen worden uitgenodigd om zelf oplossingen aan te dragen voor problemen in hun omgeving.
Bij grote projecten (bouwwerken zoals; verdiepte aanleg N31/A31, Spaansen terrein, ICT-projecten, Prins Willem e.d.) wordt door toepassing van de checklist grote projecten in het besluitvormingsproces duidelijk aangegeven welke financiële risico’s verbonden zijn aan de verschillende opties of aan de elkaar opvolgende besluiten.
De gemeenteraad behoort een goede afspiegeling te zijn van de bevolking van Harlingen. Daarom moeten de werkwijze en de faciliteiten de mogelijkheid bieden het raadslidmaatschap beter te combineren met werk en gezin.
Een onderzoek naar de mogelijkheden naar verdere digitalisering van de dienstverlening van de gemeente, zoals het aanvragen van vergunningen en paspoorten en het doen van aangiften.
Er dient een internetforum te worden opgericht waar inwoners over actuele thema’s en beleidsvoornemens hun mening kunnen laten horen.
De financiën op orde
Goed financieel beleid, vastgelegd in een meerjarenbegroting, is een belangrijke voorwaarde voor goed gemeentelijk (meerjaren)beleid. Alle uitgaven van de gemeente dienen te worden opgenomen in een sluitende jaarbegroting, waarin tevens is aangegeven hoe de reserves en voorzieningen worden opgebouwd en besteed.
D66 wil dat het nieuwe College met een stofkam door de gemeentelijke uitgaven gaat. Met name alle subsidies, vaste lasten en bestemmingsreserves worden onder de loep genomen. Daarnaast wordt de gemeentelijke organisatie tegen het licht gehouden, waarbij het uitgangspunt is dat de gemeente efficiënter, effectiever en flexibeler gaat werken.
Gemeentelijke tarieven moeten kostendekkend zijn. Burgers krijgen – net als bij de landelijke belastingdienst – korting als het verschuldigde bedrag aan gemeentelijke belastingen in één termijn wordt voldaan.
D66 staat voor een sluitende gemeentebegroting. Als de inkomsten afnemen, dan moet de gemeente de uitgaven naar beneden bijstellen. In dat geval kan niet alleen worden volstaan met de ‘kaasschaaf’-methode, maar moeten er ook duidelijke politieke keuzes worden gemaakt.
De gemeentelijke belastingen moeten budgettair neutraal geharmoniseerd worden. Er komt meer financiële ruimte komt voor initiatieven vanuit de raad voor de realisering van nieuwe plannen. Duidelijkheid over de aanwezige reserves en voorzieningen, met name over de opbouw ervan, de planning van de uitgaven en de beschikbare “vrije” ruimte. De gemeenteraad beslist over de opbouw en de besteding van alle reserves en alle voorzieningen en de aanpassingen daarvan. De gemeente dient de werkzaamheden, die niet behoren tot de kerntaken van de gemeente, uitbesteed met behoud van haar toezichthoudende en controlerende taken. Een rem op het inschakelen van externe adviesbureaus en deskundigen. Inschakeling is alleen mogelijk na goedkeuring door de raad. D66 wil dat de gemeentelijke uitgaven periodiek worden getoetst op de behaalde resultaten en op efficiency en effectiviteit.
Tariefsverhogingen mogen in principe niet hoger zijn dan het inflatiepercentage.
2. Inwoners van Harlingen en leefbaarheid
Inwoners van Harlingen moeten zich thuis voelen in hun gemeente. Zij moeten zich individueel of in verenigingsverband kunnen ontplooien op terrein van cultuur, sport en ontspanning. Van groot belang is dat gemakkelijk contact gelegd wordt met elkaar en in verenigingsverband. D66 wil daarnaast dat de gemeente actief vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties ondersteunt.
Inwoners van Harlingen moeten zich ook veilig voelen in hun woonomgeving en op straat. In de hele samenleving en ook in Harlingen is sprake van toenemend geweld en agressie en “veel voorkomende kleine criminaliteit”. Bestuurders, politie en hulporganisaties maar ook ondernemers en inwoners moeten samen de handen in een slaan om het tij te keren. De gemeente moet een open oor hebben voor de klachten en opmerkingen van de inwoners. En maatregelen nemen op plekken die door inwoners als onveilig worden ervaren. Voor slachtoffers van geweld moet de gemeente in samenwerking met de politie opvang regelen.
D66 wil dat er een nieuw, eigentijds jeugd- en jongerenbeleid wordt ontwikkeld, waarbij de gemeenschapshuizen een belangrijke rol spelen. Kern van het beleid is de behoefte aan ruimte en ontplooiing. Daarbij zal niet alleen aandacht gegeven worden aan zaken als speeltuinen, skatebanen en dergelijke, maar ook aan andere eigen initiatieven van de jongeren. Hierbij zal ook de commerciële horeca worden betrokken. Er moet een project worden opgezet in overleg met ouders, opvoeders, horeca en de jongeren zelf om gebruik van tabak, alcohol en drugs tegen te gaan.
De kwaliteit van het openbaar vervoer moet tenminste op het huidige niveau blijven en waar mogelijk, aangepast aan de (individuele) wensen van de inwoners van de gemeente Harlingen.
3. Natuur en milieu
Harlingen ligt aan de Waddenzee, natuurgebied én Werelderfgoed. Daar zijn we trots op en dat betekent dat natuur en milieu voor de ontwikkeling van Harlingen een bijzondere plek in moet nemen.
De mens heeft grote en deels al onherstelbare schade toegebracht aan natuur en milieu. Kwaliteitsverbetering van het milieu moet dan ook boven aan de politieke agenda staan. Naast economische overwegingen moeten ook milieunormen mede onze besluiten bepalen. Naast een scherper milieubewustzijn van de inwoners van Harlingen moeten daartoe ook technische voorzieningen worden aangewend om de belasting van het milieu te beperken. De manier van leven moet milieuvriendelijker en energie zuiniger worden, uitgaande van een langere termijnvisie.
Duurzaam beheer en gebruik van water is alleen mogelijk in samenhang alle invalshoeken, o.a. ruimtelijke ordening, natuur en milieu, recreatie, vervoer, drinkwatervoorziening en landbouw en in goed overleg met Wetterskip Fryslan.
De gemeente moet haar verantwoordelijkheid nemen voor het in stand houden en waar mogelijk uitbreiden van ecosystemen, natuurgebieden, kleine landschapswaarden, traditionele landbouw en visserij, en voor het waarborgen van een kwalitatief goede leefomgeving als voorwaarde voor individuele gezondheid en welzijn.
Harlingen ligt centraal aan en in het Werelderfgoed de Waddenzee. De gemeente moet een vooruitstrevende en coördinerende rol spelen bij de ontwikkeling van dit natuurgebied, zowel op het gebied van natuur en milieu als op het gebied van toerisme. Echter in balans met de overige belangen van Harlingen, zoals een goede bereikbaarheid van de haven.
De haven van Harlingen kan en moet een duurzame haven worden. Dat betekent dat er bijvoorbeeld CO2 neutraal gewerkt kan gaan worden. Bovendien kan er ‘groene’ bedrijvigheid en industrie worden ontwikkeld.
D66 wil verdere horizonvervuiling voorkomen en het toeristische en duurzame karakter van de gemeente behouden.
Gelukkig zijn veel inwoners van Harlingen er van doordrongen dat er milieugrenzen zijn. Ook in bedrijven krijgt milieuzorg behoorlijke aandacht en er wordt duurzamer gebouwd. Afval wordt gescheiden en steeds meer hergebruikt. Afvalovens passen niet bij deze uitgangspunten! Ook zout- en gaswinning en mogelijke CO2 opslag in de Friese bodem moeten kritisch worden gevolgd.
D66 wil dat de gemeente initiatieven ontwikkelt op het terrein van zonne-energie, warmte-wissel-installaties en energie uit biomassa onder andere door extra subsidie (naast de rijksmiddelen) en door op korte termijn het gemeentehuis en andere gebouwen van de gemeenten te voorzien van zonnecellen.
Maar we zijn er nog niet. Willen we de volgende generaties recht in de ogen kunnen kijken en hun niet opzadelen met een deels onleefbare inrichting van onze omgeving dan moeten we de meest haalbare inspanningen leveren om natuur en milieu te beschermen en waar mogelijk te herstellen.
4. Onderwijs en cultuur
Goed onderwijs is een investering in de mens en in de toekomst. Elk individu moet de kans hebben om zich zo volledig mogelijk te ontplooien. Onderwijs moet nieuwsgierig maken en kinderen, jeugdigen en volwassenen aansporen om een leven lang nieuwe kennis en vaardigheden te vergaren, zich bij te scholen en zich te verdiepen in nieuwe zaken.
Onvoldoende scholing leidt tot minder kennis en tot minder kansen op een volwaardige plaats in de maatschappij en op de arbeidsmarkt.
Daarnaast heeft onderwijs een andere belangrijke opdracht: de overdracht van waarden en normen.
Ook de gemeente heeft daarbij een belangrijke taak. Het voert de regie om de onderwijsloopbaan van jongeren tussen 2 en 18 jaar zonder onderbreking te laten verlopen. Het leerplichtbeleid en de uitvoering ervan vormen een belangrijke functie bij het voorkomen van schooluitval.
Onze samenleving vraagt opvang van kinderen van ouders, die overdag werken. Scholen ontwikkelen zich tot brede scholen, waarin ook kinderopvang en andere activiteiten plaatsvinden. D66 onderstreept deze ontwikkelingen en vindt dat de gemeente waar mogelijk op actieve wijze hieraan moet bijdragen.
Goede en makkelijk bereikbare sociale en culturele voorzieningen en het bestaande verenigingsleven vormen het bindmiddel voor de locale samenleving en geven invulling aan de wensen van de inwoners van Harlingen op dat terrein.
Het is van belang dat de huidige voorzieningen blijven bestaan en dat meer jeugdigen, allochtonen en ouderen deelnemen aan de activiteiten en voorzieningen.
De gemeente dient de voorwaarden te scheppen voor deze voorzieningen en, waar nodig, vrijwilligersorganisaties te ondersteunen. Dit moet plaats kunnen vinden in multifunctionele gebouwen en gemeenschapshuizen.
D66 wil dat het Centrum voor Jeugd en Gezin zodanig wordt ingericht dat er geen nieuwe loketten ontstaan. Het streven moet erop gericht zijn om alle zorg middels één loket functie te laten verlopen.
Het aanbod van onderwijs in de gemeente Harlingen moet worden gehandhaafd en zo mogelijk differentiëren en uitbreiden, met name voortgezet onderwijs. De concentratie van maritieme MBO opleidingen in Harlingen biedt mogelijkheden. Ook kunnen werk-leertraject, zoals de renovatie van het zeilschip de Prins Willim, worden ontwikkeld.
De primaire verantwoordelijkheid voor dagarrangementen ligt bij scholen en kinderopvang-organisaties; de financiering bij de ouders. D66 wil dat het gemeentelijk onderwijs- en jeugdbeleid gericht moet zijn om onderwijs, kinderopvang, hulpverlening, sport en culturele activiteiten op de best mogelijke manier op elkaar af te stemmen. D66 wil dat de gemeente extra middelen beschikbaar stelt voor het realiseren van combinatiefuncties rond onderwijs, sport en cultuur.
Het aanbod van cultuur- en muziekactiviteiten in Harlingen kan worden uitgebreid. Daarbij kan verdere samenwerking worden gezocht met bijvoorbeeld Oerol op Terschelling en Into the great wide open op Vlieland. Nog te ontwikkelen muziek en -literaire festivals onder de naam van Simon Vestdijk , of Lahringen. Ook moet er meer aandacht komen voor cultuur- en muziekonderwijs.
Cultuurtoerisme moet een speerpunt worden binnen het toeristisch beleid van de gemeente Harlingen worden. Het centrum van Harlingen biedt hiervoor prima voorzieningen, waarbij de samenwerking tussen de diverse betrokkenen moet worden bevorderd. De gemeente kan hierbij een voortrekkersrol vervullen.
Welzijn, zorg en sport
Gezondheid is één van de belangrijkste factoren die mensen noemen als voorwaarde om zich te kunnen ontplooien. Ook hierbij vertrouwt D66 op de eigen kracht van mensen. Maar wie ondersteuning nodig heeft, moet daarvoor de mogelijkheden ter beschikking krijgen.
D66 stimuleert een gezonde leefstijl. Voldoende welzijns- en sportvoorzieningen van goede kwaliteit zijn essentieel voor wijken waarin bewoners zich thuis kunnen voelen. Hierbij dient rekening te worden gehouden met de diversiteit van de bevolking.
Gezondheidszorg moet dicht in de buurt worden aangeboden en van uitstekende kwaliteit zijn.
Welzijnsorganisaties hebben een belangrijke signalerende en activerende taak, ook waar het om gezondsheids problemen gaat. Veel mensen die daadwerkelijk ondersteuning nodig hebben, komen daar immers vaak zelf niet om vragen en worden ook nog eens moeilijk bereikt. Voor het verbeteren van zowel welzijn als gezondheid zet D66 in op een preventiegerichte aanpak waarbij vrijwilligersorganisaties, buurtopbouwwerk, welzijnsinstellingen, wijkgezondheidscentra, huisartsenposten en (psychiatrische) zorginstellingen samenwerken. Daarmee blijven we zo dicht mogelijk bij de leefwereld van mensen.
Een duurzame samenleving zorgt voor haar burgers als zij dit zelf niet kunnen. Armoede is uit den boze. De armoedemonitor moet de oorzaken van armoede in kaart brengen. Voor D66 zijn onderwijs en werk de middelen om aan armoede te ontsnappen. D66 initieert een specifiek op armoedebestrijding gericht beleid, dat uiteraard een integraal karakter heeft. Kinderen die in arme gezinnen opgroeien, moeten alle kansen krijgen.
Ouderen blijven langer op zichzelf wonen. Een actief leven helpt hierbij. D66 stimuleert ouderen om als vrijwilliger aan de slag te gaan en spreekt de organisatiekracht van ouderen aan. Het netwerk van passend aanbod voor dit vrijwilligerswerk moet ondersteund worden.
D66 staat pal voor een kwalitatief goede (thuis)zorg voor alle inwoners van de gemeente Harlingen. In het beleid van het huidige College is de cliënt uit beeld geraakt. D66 kiest daarom voor een model voor de aanbesteding van de WMO-zorg, waarbij de kwaliteit van de zorg maximaal gewaarborgd is, medewerkers redelijk betaald kunnen worden en klanten optimale keuzevrijheid hebben. Contractpartners moeten hun werknemers betalen conform de geldende CAO. Transparantie over aanpak, behaalde resultaten en cliëntgerichtheid dragen bij aan een effectieve en efficiënte uitvoering van de WMO. Cliëntenraden dienen hierin een belangrijke rol te houden.
Voor gehandicapten, ouderen en voor mensen met kinderwagens is de toegankelijkheid van gebouwen van groot belang. De gemeente moet daarin het goede voorbeeld geven door alle gemeentelijke gebouwen en andere openbare voorzieningen goed toegankelijk te maken. De gemeente kan door het instellen van een keurmerk ook bedrijven stimuleren dit te realiseren.
Jeugd en jongeren
D66 kiest ervoor om jongeren op een positieve en volwassen manier te benaderen door hen aan te spreken op hun verantwoordelijkheden als (jonge) burgers en op het ontwikkelen van hun talenten. Een goede opvoeding en goed en uitdagend onderwijs (inclusief het tegengaan van verzuim) zijn daarbij belangrijke instrumenten. Voorts zet D66 in op deelname van jongeren aan sport en cultuur. Overlast en criminaliteit door jongeren moeten, daar waar ze aan de orde zijn, uiteraard worden aangepakt.
Het jongerenbeleid moet worden afgestemd op het voorkomen van schooluitval en op het bieden van alternatieven voor het veroorzaken van overlast. Samenwerking met scholen, sportorganisaties, culturele instellingen en politie biedt nieuwe mogelijkheden en is daarom gewenst. Activiteiten moeten op momenten worden georganiseerd dat de behoefte het grootst is: in de avonden, weekeinden en vakanties. Dat geldt ook voor de openingstijden van wijk- en buurtcentra.
Alcohol, drugs en gokken
D66 wil een actief preventiebeleid voeren om alcohol-, drugs- en gokverslaving tegen te gaan. Verslaafden moeten soepel worden doorgeleid naar de hulpverlening. Het drank- en drugsgebruik van jongeren onder de 18 jaar moet in Harlingen drastisch verminderen. Dit moet plaatsvinden door voorlichting en goede samenwerking met scholen, horeca en hulpverleners. De preventieprojecten voor scholieren opgezet door de GGD en verslavingszorginstellingen in samenwerking met scholen zijn een belangrijk instrument en moeten in stand
blijven.
Harlingen water- en sportstad
Sport en bewegen zijn van belang voor een gezonde levensstijl. Voor elke Inwoner van de gemeente Harlingen hoort daarom gelegenheid te zijn voor (buiten) sport, al dan niet in clubverband. Waar nodig zullen de voorzieningen daarvoor moeten worden gecreëerd. Bestaande verenigingen zullen worden ondersteund om hun maatschappelijke functie te kunnen vervullen. Hierbij valt o.a. te denken aan een gedeeltelijke vrijstelling van OZB, een tegemoetkoming in de huurkosten van de accommodaties of personele ondersteuning.
D66 wil dat Harlingen structureel meer (top)sportevenementen gaat organiseren, zoals beachvolleybal en zeilcompetities.
Inwoners met een te klein budget voor het beoefenen van een sport, dienen te worden geholpen met een financiële ondersteuning.
De gemeente gaat grote evenementen ondersteunen door goede voorwaarden te scheppen.
Er wordt beleid vastgesteld voor de ondersteuning van vrijwilligers en van de vrijwilligersorganisaties.
Er wordt beleid vastgesteld voor de huurprijzen van de sportaccommodaties, waarbij rekening wordt gehouden met beschikbare oppervlak en faciliteiten.
6. Ruimtelijke ordening
Harlingen is de toegangspoort naar de Waddenzee. Dat betekent dat de ontwikkeling van de gemeente hierbij aan moet sluiten.
Ruimtelijke orde is meer dan het inventariseren en toekennen van de behoefte aan ruimte van bedrijfsleven, volkshuisvesting, natuur, recreatie en infrastructuur. Specifieke eigenschappen van stedelijke en landelijke gebieden, landschappen en natuur moeten behouden of versterkt worden en er moet bij ruimtebeslag consequent uitgegaan worden van de gedachte: zuinig zijn en versnippering van ruimtegebruik voorkomen. Waar mogelijk inbreiding in plaats van uitbreiding.
De verdeling van schaarse ruimte brengt onvermijdelijk belangenconflicten met zich mee. Eens te meer zijn democratische procedures belangrijk: duidelijk, openbaar en controleerbaar. Ook het belang van een historische binnenstad (Harlingen Monumentenstad) moet in beeld blijven. Projecten als Havenfront Harlingen en de mogelijke bebouwing van de Willemshaven en hoogbouw moeten daarom bijzonder kritisch worden gevolgd. Echter ontwikkeling als de zeekering naast het Havenkwartier bieden ook mogelijkheden, ze moeten op natuurlijke wijze worden ingebed in de stad, ook met het oog op de toeristische ontwikkeling van Harlingen.
Er wordt geïnvesteerd in woningen, bedrijfsruimten en infrastructuur. We mogen daarbij niet vergeten te investeren in een groene en blauwe infrastructuur. Bij gebiedsontwikkeling mag het niet primair om een zo hoog mogelijk bedrijfseconomisch rendement gaan, maar om optimaal maatschappelijk rendement, Het maatschappelijk resultaat staat dan ook centraal in de ontwikkeling. Het gaat naast de economische ontwikkeling om werkgelegenheid, ruimtelijke kwaliteit, natuur en cultuurlandschap, duurzaamheid en leefbaarheid. Bij vestigingscriteria zijn duurzaamheidprincipes en de versterking van de natuur- en landschapsstructuur belangrijk.
Bij het ontwikkelen van nieuw grote projecten op het gebied van ruimtelijke ordening en volkshuisvesting vinden we het belangrijk dat belanghebbenden vanaf het prille begin worden betrokken bij het tot stand komen van de besluitvorming. Ook is het van belang dat bij grote projecten als de tunnelbak in de A31 de kosten- en voortgangsbewaking van uitstekend niveau is, waarbij financiële risico’s voor de gemeente worden beperkt.
De woningbehoefte moet zoveel mogelijk worden aangepast aan de behoefte van de eigen inwoners of van diegenen die een binding hebben met Harlingen. Ook moeten er mogelijkheden zijn voor bouwen in eigen beheer.
D66 vindt dat de gemeente, samen met de woningverhuurder(s) een actief beleid moet voeren om te voorkomen dat er in wijken of straten teveel woningleegstand ontstaat.
In samenwerking met Woningbouwvereniging Harlingen moet de gemeente initiatief nemen bij de bouw van woningen en de ontwikkeling van projecten. Speciale aandacht verdient daarbij de sociale woningbouw. Daarbij moet aandacht besteed worden aan energie beperkende maatregelen en zonne-energie.
D66 wil dat er meer woningen worden gebouwd die gemakkelijk aangepast kunnen worden aan andere woonvormen zoals drie generatiewoningen en die voldoen aan het kenmerk “Veilig wonen”.
Er dienen in Harlingen, Midlum en Wijnaldum betaalbare woningen te blijven/komen voor de eigen inwoners én de mogelijkheid om zelf te bouwen. Meer aandacht voor starters en alleenstaanden met woningen tussen de € 160.000,-- á € 180.000,-- v.o.n..
Harlingen heeft een belangrijke winkelfunctie in het centrum, voor de eigen stad als voor de omliggende dorpen en steden. Versnippering van het winkelaanbod kan de kwaliteit hiervan in gevaar brengen. Ook hier mag dus een kritische houding van de gemeente verwacht worden.
Een prettige leefomgeving is een belangrijk uitgangspunt. Dit kan worden bereikt door bij de inrichting van de woonomgeving veel aandacht te schenken aan groen, speelgelegenheden en ontmoetingsplaatsen voor jong en oud, en aan verkeers- en sociale veiligheid.
Alle inwoners van Harlingen moeten zich veilig kunnen verplaatsen binnen de gemeente. Goed (openbaar) vervoer en goede wegen zijn van groot belang voor de economische ontwikkeling en voor de deelname van de inwoners van Harlingen aan de samenleving, maar veroorzaken ook schade aan natuur, milieu en de leefomgeving.
Goederen moeten zonder grote belemmeringen aan- en afgevoerd worden, inwoners van Harlingen moeten dagelijks snel naar hun werk, naar sociale en culturele voorzieningen en naar school met betaalbaar openbaar vervoer, op de fiets of met de auto.
Het openbaar vervoer en het vervoer met de regiotaxi moet tenminste gehandhaafd blijven op het huidige niveau en, waar mogelijk moet het openbaar vervoer aangepast aan de wensen van de inwoners van Harlingen.
Met de verdubbeling van het laatste deel N31 door Harlingen, gaat een langgekoesterde wens van de gemeente Harlingen in vervulling. Ook al wordt het leeuwendeel betaald door rijk en provincie, ook de gemeente investeert miljoenen in de verdubbeling van de N31 en aanleg van een aquaduct naast de Koningsbrug. D66 vindt het belangrijk dat duidelijk wordt of bij kostenoverschrijding van dit grote project de gemeente hier ook aan mee moet betalen. Verder moet duidelijk worden op welke wijze bewoners bij de besluitvorming worden betrokken, wat de gevolgen zijn voor het onderliggende wegennet. De verwachting is dat de verkeersdrukte op en nabij de Kimswerderweg verder zal toenemen. De toename van de verkeersveiligheid door de realisatie van de vierbaansweg mag nooit ten koste gaan van de verkeersveiligheid van de lokale wegen waar veel zwakke verkeersdeelnemers aan het verkeer deelnemen.
Het toenemende vervoer in het algemeen en het vrachtverkeer in het bijzonder zorgen ook voor een onveilige situatie voor de zwakke verkeerdeelnemers in de hele gemeente. Dat betekent dat er voortdurend aandacht moet zijn voor de verkeersveiligheid in het algemeen en voor de zwakke verkeerdeelnemers in het bijzonder. Inventarisatie van onveilige plekken voor de zwakke verkeersdeelnemer zijn van groot belang. Het gaat daarbij om rotondes, onveilige kruisingen en oversteekplaatsen. Maar ook herijking op doelmatigheid van de huidige 30- en
Harlingen is de enige havenstad in Friesland gelegen aan een uniek gebied, de Waddenzee. Hier dreigen economie en ecologie soms met elkaar te botsen. Transport over water ten koste van vervoer over de weg is minder slecht voor het milieu. Goede bereikbaarheid van de haven is daarom noodzakelijk.
Haalbaarheid onderzoeken van een Openbaar vervoernet tussen Harlingen/Afsluitdijk tot Amsterdam. Zgn. Snelweg-direct-bus’verbinding. Een beter, hoogwaardig openbaar vervoernet is gunstig voor een vestigingsbeleid ten aanzien van met name de hoogwaardige werkgelegenheid waaraan het in Harlingen vrijwel totaal ontbreekt.
De mogelijke verhogingen van de tarieven voor het loodswezen komt voor zeer ongelegen in deze tijd van economische recessie. Door de verzelfstandiging van het loodswezen moet iedere regio nu zijn eigen broek ophouden. Voor een kleine haven als Harlingen komt deze verhoging onevenredig hard aan
Tjerk Hiddessluizen zijn –bij aanleg- al te krap ontworpen. Een grotere zeesluis heeft een gunstige invloed op de werkgelegenheid, omdat grotere schepen nu de sluizen niet kunnen passeren.
In het kader van versterking van de recreatieve functie is het van belang bezoekers voldoende en goed bereikbare parkeergelegenheid te bieden.
Zolang in en nabij het centrum onvoldoende parkeervoorzieningen zijn, zal D66 pleiten voor maximaal 2 maanden ‘autovrij maken’ van het centrum gedurende de zomermaanden.
Tijdens grote evenementen zoals Visserijdagen, Havendagen, Junifeestweek e.d. moet het openbaar vervoer van en naar de omliggende dorpen gratis zijn.
8. Economie, werk en toerisme
Harlingen is haven, strand, zeedijk, maar ook wind, zee, toerisme en visserij. Hierbij past het stimuleren van economische activiteiten rondom watersporten (zeilen, motorjachten, strandactiviteiten), natuur (ecotoerisme), alternatieve energiebronnen (waterkracht, zon, wind), horeca (waaronder bed & breakfast) en havengerelateerde activiteiten.
D66 Harlingen wil dat de gemeente de juiste voorwaarden schept om het voor bedrijven en internationale organisaties aantrekkelijk te maken zich in Harlingen te vestigen en te groeien. Dat geldt natuurlijk ook voor de werknemers die in Harlingen (komen) wonen. Harlingen moet het verschil uitmaken met andere steden door een uitstekend woon-, winkel- en werkklimaat te bieden met veel groen, een inspirerend cultuuraanbod en goede voorzieningen voor sport en recreatie.
Bedrijven hebben klanten nodig die hun producten of diensten afnemen. Naast de bedrijven en inwoners in de regio kunnen dit ook toeristen uit binnen- en buitenland zijn. Harlingen moet deze groepen aantrekken met ruime openingstijden, aantrekkelijke en veilige winkelstraten en bedrijventerreinen en goed bereikbare toeristische trekpleisters. Via een eersteklas stadspromotie zorgen we ervoor dat die boodschap bij de doelgroepen in binnen- en buitenland terecht komt.
D66 wil de ontwikkeling van een duurzame, service gerichte economie sturen en innovaties op dit gebied stimuleren. Bij grotere projecten zou een werkgelegenheidstoets dienen plaats te vinden.
Het gemeentelijk beleid moet met name gericht zijn om de economische bedrijvigheid. De (kleinschalige) handel en industrie en het toerisme en de recreatie moet verder bevordert worden.
Bedrijven dienen ondersteunt te worden bij de huidige lastige economische situatie, o.a. door “regellichtheid” en extra aandacht en ondersteuning voor startende ondernemers. Er moet bij de gemeente een aanspreekpunt komt voor vragen van (startende) ondernemers. Samenwerkings-verbanden tussen de verschillende organisaties en ondernemers bevorderen, zodat nieuwe activiteiten worden ontwikkeld.
De opbrengst van de toeristenbelasting moet terug te zien zijn in voorzieningen voor recreatie en toerisme. In overleg met winkeliers en horeca de openingstijden verruimen zodat aan de wensen van de klant tegemoet wordt gekomen, bijvoorbeeld vers brood op zondagmorgen, en aansluiting wordt gezocht bij de openingstijden van horeca.
Er komt geen nieuwe grootschalige perifere detailhandelsontwikkelingen die ten koste gaan van voorzieningen in het centrum van Harlingen. De nadruk moet liggen op de kwaliteit en volledigheid van het winkelaanbod in het centrum. De gemeente draagt zorgt voor een goede bereikbaarheid en voldoende en goede parkeergelegenheid.
Faciliteer en ondersteun ondernemers
De gemeente dient ruimte te geven aan het particuliere initiatief. Ideeën voor handel en bedrijvigheid moeten worden gestimuleerd en beloond. De regels om te starten of uit te breiden, moeten eenvoudig, begrijpelijk en uitvoerbaar zijn. Denk hierbij aan rigide bestemmingsplannen die vestiging van bedrijven of functieverandering onnodig moeilijk maken en aan bouwvergunningen die te lang op zich laten wachten.
Voorts moeten gemeentelijke regels gericht zijn op het doel, en niet op het middel. Zo worden ondernemers gestimuleerd om zelf zo slim mogelijk invulling te geven aan (milieu)doelen. De gemeente moet zoveel mogelijk werken met algemeen geldende regels. De vergunningsplicht kan daardoor zoveel mogelijk vervangen worden door een meldingsplicht. Hiermee wordt de bureaucratie beperkt en het ondernemingsklimaat verbeterd. Voor de overige vergunningenmoeten ondernemers via een zaakvolgsysteem digitaal hun vergunningaanvraag kunnen volgen. Dit geldt ook voor vergunningaanvragen van burgers.
Regels kunnen bedrijven ook ondersteunen. Denk bijvoorbeeld aan een verruiming van openingstijden zodat het ritme van de stad en dat van de bedrijven beter op elkaar aansluiten. De koopzondag moet dan ook behouden blijven.
In onze economie is steeds meer plaats voor kleine (startende) ondernemingen. D66 wil investeren in lastenverlaging en tariefdifferentiatie voor startende ondernemers. Startende ondernemers betalen de eerste drie jaar geen OZB. Ervaren en startende ondernemers, waaronder ZZP-ers, kunnen van elkaar leren en succesvol samenwerken. De gemeente kan hen daarbij helpen door samen met het bedrijfsleven netwerkbijeenkomsten te organiseren.
Het toestaan van terrassen en kleine horeca draagt bij aan de verlevendiging van de binnenstad. De gemeente moet bij bouwwerkzaamheden zorgen voor adequate bereikbaarheid van ondernemingen. Voorafgaand aan werkzaamheden moet de gemeente met ondernemers afstemmen hoe de bereikbaarheid zal worden gewaarborgd.
Een aantrekkelijke stad kenmerkt zich door een uitstekend woon-, winkel- en werkklimaat, veel groen, een inspirerend cultuuraanbod en goede voorzieningen voor sport en recreatie. Dit zijn elementen die zwaar tellen voor ondernemers, bewoners en bezoekers.
Toerisme en uitgaan worden steeds belangrijkere economische activiteiten die voor veel werkgelegenheid zorgen, ook voor lageropgeleiden (horeca, detailhandel, transport). D66 wil het toerisme in Harlingen een flinke impuls geven, zodat meer toeristen de weg naar Harlingen weten te vinden en daarmee een toename van het aantal toeristische overnachtingen als resultaat. Ook de verschillende dagattracties kunnen zorgen voor vele bezoekers aan Harlingen.
Iedereen draagt zijn steentje aan de stad bij. Voor hen die werken, bestaat deze investering primair uit hun baan. Zij die niet aan het arbeidsproces deelnemen, kunnen op andere wijze bijdragen aan het versterken van de sociale structuur van de stad. Onder de huidige economische omstandigheden is het letterlijk alle hens aan dek. Dit betekent dat jongeren werken óf leren, dat mensen zonder werk werk krijgen aangeboden, dan wel op een andere manier maatschappelijk actief zijn, bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk.
Het sfeervol (en zo energiezuinig mogelijk) aanlichten van pleinen, standbeelden, bruggen boven grachten en gevels van beeldbepalende gebouwen verhoogt de aantrekkingskracht van Harlingen. Goede verlichting zorgt bovendien voor meer veiligheid als het donker is.
Harlingen heeft nog steeds een beperkt hotelaanbod: de gemeente moet juist in deze tijd het hotelaanbod op peil helpen brengen voor een straks weer aantrekkende economie.
Vertel de wereld hoe mooi Harlingen is
De gemeente moet de promotie van Harlingen in de komende jaren voortzetten, om zo de positieve punten van de stad onder de aandacht te brengen en op die manier bedrijven en bezoekers aan te trekken. Hierbij moet de gemeente niet alleen de doelgroepen buiten Nederland, maar ook de doelgroepen binnen Nederland nadrukkelijker aanspreken.
In die promotie moet de gemeente Harlingen als aantrekkelijke stad om te wonen, te werken en te recreëren geafficheerd worden. Niet alleen werkgevers, ook werknemers en bezoekers moeten zich hier immers thuis voelen. De gemeente moet het promotiebeleid bundelen met gemeenten in de regio (Westergozone en de Waddeneilanden). D66 wil dat Harlingen en andere gemeentes elkaar niet beconcurreren maar in plaats daarvan samenwerken ter versterking van de onderlinge samenhang en de internationale concurrentiepositie.
Slotwoord
D66 Harlingen doet weer mee!
In de peilingen zit D66 landelijk flink in de lift. We hopen dan ook na de gemeenteraadsverkiezingen weer met 1 à 2 zetels terug te keren in de gemeenteraad. Met een stem op D66 geeft u ons het mandaat om vanuit de raad de stad beter te maken. En dat doen we met een groep nieuwe en veelal jonge mensen met veel ambitie, enthousiasme maar ook met realiteitszin. Niet gehinderd door gevestigde structuren en belangen.
We doen dat omdat Harlingen een fantastische plek is om te leven. Daar waar het beter kan, doen we er allemaal een schepje bovenop, want Harlingers voelen zich thuis in hun stadsje. Dat moet zo blijven.
D66 wil de uitdaging aan om ondanks forse bezuinigingen nadrukkelijk te investeren in een leefbare stad. We willen ons niet laten leiden door de beperkingen als gevolg van de economische recessie, maar kijken naar kansen.
Van groot belang is de afstand tussen burger en gemeente verder te verkleinen. D66 wil die brug slaan tussen burgers en gemeentebestuur.
Niemand heeft de waarheid in pacht, de overheid niet en ook D66 niet. Maar wij geloven dat mensen creatief zijn en steeds opnieuw oplossingen vinden. De overheid moet dat stimuleren.
Als u op ons stemt, doen wij weer mee!
Vijf richtingwijzers/uitgangspunten van D66
Vertrouw op de eigen kracht van mensen
Wij vertrouwen op de eigen kracht en ontwikkeling van mensen. Wij zien de toekomst met optimisme
tegemoet. Mensen zijn zo creatief dat ze steeds opnieuw zelf oplossingen vinden. De sleutel
voor verandering ligt bij mensen zélf. De overheid moet de kracht, vindingrijkheid en creativiteit
van mensen ondersteunen en ruimte geven. Niet betuttelen. Wat mensen voor zichzelf en
anderen kunnen doen is veel belangrijker en effectiever dan wat de overheid kan doen.
Beloon prestatie en deel welvaart
Mensen zijn gelijkwaardig, maar gelukkig niet allemaal hetzelfde. De overheid moet ruimte laten
voor die verschillen. Wij willen een dynamische, open samenleving, met ruimte voor eigen
beslissingen en eigen manieren van ontwikkelen. Wij streven naar economische zelfstandigheid
voor zoveel mogelijk mensen en het belonen van individuele prestaties. We willen dat zoveel mogelijk
mensen meedoen in het maatschappelijk en economisch proces. Voor mensen die zich
niet kunnen redden dragen we gezamenlijk verantwoordelijkheid.
Denk en handel internationaal
Nederland staat niet op zichzelf. Samenlevingen zijn op steeds meer manieren met elkaar verbonden.
Internationale samenwerking en economische vooruitgang zijn sleutels naar een wereld
met minder oorlog en conflicten. Wij onderkennen dat Europa steeds meer ons binnenland
wordt. Bij alles wat we doen vragen we ons af welke effecten dat heeft op anderen in de wereld.
Daarbij handelt D66 steeds pragmatisch, nuchter en op basis van feiten.
Streef naar een duurzame en harmonieuze samenleving
Wij treden de wereld tegemoet met respect en mededogen. Dat geldt voor de mensen en de natuur
om ons heen. De aarde is niet zomaar een gebruiksvoorwerp. Méér respect en zorgvuldigheid
zijn noodzakelijk. Stop met het uitputten en vervuilen van onze leefomgeving en bestrijdt
het aantasten van natuur en milieu actief. Niet het behoud maar het aantasten van natuur vereist
rechtvaardiging.
Koester de grondrechten en gedeelde waarden
Vrijheid voor- en gelijkwaardigheid van ieder mens; ongeacht diens opvattingen, geloof, seksuele
geaardheid of herkomst, zijn fundamentele waarden van onze samenleving. Wij staan pal voor
vrijheid van meningsuiting (mits respectvol gehanteerd), respect voor onze democratische
rechtstaat, lichamelijke integriteit en zelfbeschikking en geweldloze oplossing van conflicten.
Wij beschermen hartstochtelijk de grondrechten van onszelf en anderen.
